Kiểm tra sửa chữa và bảo trì bơm keo cho máy keo nhiệt

Đối với các nhà máy đang sử dụng máy phun keo nhiệt, việc kiểm tra sửa chữa và bảo trì bảo dưỡng bộ phận bơm keo của máy keo nhiệt là việc rất quan trọng giúp tăng tuổi thọ của máy keo, tăng hiệu suất sản xuất, giảm chi phí vận hành cũng như giảm rủi ro dừng máy. Nếu bơm keo gặp sự cố hoặc hư hỏng làm lượng keo phun ra không đều, kết dính kém, gây lỗi sản phẩm và nghiêm trọng hơn là phải dừng chuyền, phát sinh chi phí sửa chữa lớn.

Bài viết dưới đây, Băng Tải Hà Phong sẽ hướng dẫn chi tiết từ cấu tạo, nguyên lý, các lỗi thường gặp cho đến quy trình 6 bước bảo trì bảo dưỡng định kỳ (06 tháng/lần) đối với hệ thống bơm keo máy keo nhiệt.

Tổng quan về bơm keo trong máy keo nhiệt

Để thực hiện bảo trì và sửa chữa bộ phận bơm keo đúng cách, trước hết chúng ta cần hiểu rõ các loại bơm keo phổ biến và vai trò của chúng. Hiện nay, các dòng máy keo nhiệt trên thị trường nói chung, cũng như dòng máy cao cấp của hãng Valco Melton nói riêng, chủ yếu sử dụng hai loại bơm chính:

Bơm Piston

• Nguyên lý hoạt động: Sử dụng áp suất khí nén để đẩy piston chuyển động tịnh tiến lên xuống (hoặc qua lại), tạo ra áp lực hút và đẩy keo.
• Ưu điểm: Khả năng tạo áp lực đột biến lớn, thiết kế bền bỉ, dễ bảo trì và thay thế linh kiện, giá thành đầu tư hợp lý. Thích hợp cho các ứng dụng phun keo theo điểm hoặc theo đường ngắt quãng với tốc độ trung bình đến cao.

Bơm bánh răng 

• Nguyên lý hoạt động: Sử dụng motor điện (thường là motor servo hoặc motor bước) để quay cặp bánh răng ăn khớp nhau, từ đó dịch chuyển dòng keo nóng chảy một cách liên tục.
• Ưu điểm: Cung cấp lưu lượng keo cực kỳ ổn định, chính xác tuyệt đối theo thời gian và tốc độ của dây chuyền. Thích hợp cho các ứng dụng phun keo liên tục hoặc các dây chuyền sản xuất tốc độ cao đòi hỏi kiểm soát nghiêm ngặt lượng keo đầu ra.

Tầm quan trọng của việc bảo trì bảo dưỡng định kỳ

Bơm keo nhiệt phải làm việc trong môi trường nhiệt độ cao liên tục (từ 150ºC đến hơn 200ºC) và chịu áp lực cơ học lớn. Do đó, việc thiết lập lịch bảo dưỡng định kỳ 06 tháng/lần mang lại những lợi ích sau:

• Tăng tuổi thọ thiết bị: Kịp thời phát hiện và thay thế các chi tiết hao mòn (như gioăng phớt, seal kit) trước khi chúng phá hủy các bộ phận đắt tiền hơn như trục bơm hoặc xi-lanh.
• Ổn định hiệu suất sản xuất: Đảm bảo áp lực bơm luôn đạt chuẩn, giúp lượng keo phun ra đồng đều về mật độ, góc bắn và độ dày bám dính.
• Tối ưu chi phí vận hành: Hạn chế tối đa tình trạng hỏng bơm đột ngột gây dừng chuyền sản xuất – thứ tiêu tốn hàng triệu đồng của doanh nghiệp cho mỗi giờ gián đoạn.
• Tiết kiệm nguyên liệu: Tránh hiện tượng rò rỉ keo do hở gioăng, gây lãng phí keo nhiệt và làm mất vệ sinh an toàn lao động tại khu vực sản xuất.

Các vấn đề thường gặp khi sử dụng máy bơm keo nhiệt

Khi máy keo nhiệt xuất hiện hiện tượng phun keo không đều, đứt đoạn hoặc thiếu lượng keo trên sản phẩm, kỹ thuật viên cần khoanh vùng lỗi. Thông thường có 2 cụm chính cần kiểm tra: cụm súng keo (module, béc keo xem có bị tắc không) và cụm bơm keo. Trong bài viết này, Băng Tải Hà Phong sẽ tập trung phân tích sâu vào các nguyên nhân và sự cố tại bộ phận bơm keo:

Bơm keo bị tạp chất, đóng cặn làm tắc đầu hút (Filter & Suction Clog)

Hiện tượng: Bơm vẫn hoạt động (piston vẫn nhảy hoặc motor bánh răng vẫn quay) nhưng áp lực đầu ra bằng 0 hoặc rất yếu, không có keo đi lên ống hành trình.

Nguyên nhân:

• Sử dụng loại keo kém chất lượng, chứa nhiều tạp chất hoặc độ ổn định nhiệt kém dẫn đến bị phân hủy, tạo cặn carbon (than hóa).
• Bồn chứa keo không được đậy nắp cẩn thận, khiến bụi bẩn, tạp chất từ môi trường rơi vào.
• Bộ lọc keo (Filter) tại đáy bồn hoặc tại bộ phận thủy lực của bơm lâu ngày không được vệ sinh/thay thế, dẫn đến bít kín hoàn toàn đường hút của bơm.

Giải pháp:

1. Kiểm tra lại chất lượng keo nguyên liệu, nếu cần thiết hãy đổi sang nhà cung cấp uy tín hơn.
2. Vệ sinh sạch sẽ bồn chứa keo.
3. Tháo và rửa sạch hoặc thay mới lưới lọc keo tại bộ phận thủy lực của bơm.

Cài đặt sai nhiệt độ (lỗi quá nhiệt hoặc thiếu nhiệt)

Hiện tượng: Keo ra lúc đặc lúc lỏng, hoặc bơm bị kẹt cứng không thể chuyển động.

Nguyên nhân:

• Thiếu nhiệt: Cài đặt nhiệt độ bồn và bơm thấp hơn nhiệt độ nóng chảy quy định của keo, làm keo bị đông đặc hoặc có độ nhớt quá cao (quá quánh), khiến bơm không thể hút hoặc gánh tải quá nặng dẫn đến kẹt bơm.
• Quá nhiệt: Cài đặt nhiệt độ quá cao so với giới hạn chịu nhiệt của keo, hoặc để keo ngâm trong bồn ở nhiệt độ cao quá lâu mà không sản xuất. Hiện tượng này làm keo bị cháy, biến tính và tạo ra các mảng cháy bám chặt vào thành bơm, bánh răng hoặc van một chiều của bơm piston.
• Giải pháp: Tra cứu tài liệu kỹ thuật (Datasheet) của loại keo đang sử dụng để xác định chính xác nhiệt độ nóng chảy tối ưu. Điều chỉnh lại thông số nhiệt độ trên bo mạch điều khiển cho từng vùng (Bồn – Bơm – Ống – Súng).

Bộ gioăng phớt làm kín bị hao mòn theo thời gian

• Hiện tượng: Bơm hoạt động liên tục nhưng áp suất keo đầu ra sụt giảm nghiêm trọng. Xuất hiện keo nóng chảy rò rỉ ngược ra ngoài theo đường trục piston hoặc trục hành trình của bơm bánh răng.
• Nguyên nhân: Seal kit (các vòng đệm cao su chịu nhiệt, Teflon hoặc Viton) sau một thời gian dài ma sát liên tục dưới nhiệt độ cao sẽ bị chai cứng, mài mòn, rách hoặc biến dạng. Khi seal kit bị hở, áp lực trong buồng bơm bị thất thoát (tụt áp) khiến bơm không đủ lực đẩy keo.
• Giải pháp: Tiến hành tháo rã bơm, kiểm tra và thay thế toàn bộ bộ Seal Kit mới theo đúng mã linh kiện của nhà sản xuất (ví dụ: Seal kit tiêu chuẩn của Valco Melton).

Quy trình 6 bước bảo trì bảo dưỡng bộ phận bơm keo định kỳ (06 Tháng)

Hệ thống máy keo nhiệt vận hành ở nhiệt độ rất cao (160ºC). Kỹ thuật viên bắt buộc phải trang bị kính bảo hộ, găng tay chịu nhiệt dày, áo bảo hộ tay dài để tránh bị bỏng keo nặng. Ngoài ra, cần xả toàn bộ áp suất khí nén và áp suất thủy lực trong hệ thống trước khi tháo dỡ. Để bảo dưỡng bơm keo đạt hiệu quả cao nhất, Băng Tải Hà Phong thường tuân thủ nghiêm ngặt quy trình 6 bước dưới đây:

Bước 1: Chuẩn bị dụng cụ và phụ tùng thay thế

Bộ seal kit chính hãng phù hợp với model bơm (piston hoặc bánh răng). Dung dịch vệ sinh keo chuyên dụng (ví dụ: dầu súc rửa máy keo tháo rời hoặc hóa chất tẩy rửa keo nhiệt an toàn).

Dụng cụ cơ khí: Lục giác, mỏ lết, kìm, tua vít, bàn chải đồng/bàn chải sợi mềm. Đồ bảo hộ chống bỏng.

Bước 2: Gia nhiệt và xả keo cũ ra khỏi hệ thống

Bật máy keo nhiệt, cài đặt nhiệt độ ở mức vừa đủ để keo nóng chảy hoàn toàn (thường khoảng 140ºC – 150ºC).Sử dụng đường xả đáy hoặc vận hành bơm ở áp suất thấp để đẩy tối đa lượng keo cũ trong bồn và trong buồng bơm ra ngoài.

Mẹo nhỏ: Có thể đổ một lượng dầu súc rửa bồn keo chuyên dụng vào để hòa tan, làm loãng lượng keo bám cặn, giúp việc xả keo sạch sẽ hơn.

Bước 3: Ngắt nguồn và Tháo rời cụm bơm keo

• Tắt hoàn toàn nguồn điện và khóa van cấp khí nén vào máy keo.
• Tiến hành xả áp suất khí nén còn dư trong bộ điều áp của bơm piston.
• Tháo các đầu nối dây điện (cảm biến nhiệt, điện trở nhiệt của cụm bơm).
• Dùng lục giác tháo các bulong cố định bơm với block thủy lực của bồn keo. Nhẹ nhàng nhấc cụm bơm ra ngoài và đặt lên bàn làm việc sạch sẽ đã lót sẵn tấm chịu nhiệt.

Bước 4: Tháo rã và vệ sinh chi tiết bơm

• Đối với bơm Piston: Tháo rời phần xi-lanh, piston, và hệ thống van một chiều.
• Đối với bơm Bánh răng: Tháo nắp buồng bơm, nhấc cặp bánh răng chủ động và bị động ra ngoài.

Ngâm các bộ phận kim loại vào dung dịch tẩy rửa keo chuyên dụng để làm mềm keo bám dính.

Dùng bàn chải đồng hoặc vải sạch lau nhẹ nhàng các cặn carbon, keo cháy bám trên bề mặt trục, bánh răng, lòng xi-lanh. Lưu ý: Không dùng vật sắc nhọn như tuốc nơ vít cạo mạnh vì sẽ làm trầy xước bề mặt gia công chính xác, gây lọt keo sau này.

Bước 5: Kiểm tra linh kiện và Thay thế Seal Kit

Quan sát kỹ bề mặt trục piston hoặc các răng của bánh răng xem có bị khuyết tật, mài mòn quá mức hay không. Nếu có, cần lên phương án thay thế.

• Tháo bỏ toàn bộ các gioăng phớt cũ (Seal kit).
• Vệ sinh sạch sẽ các rãnh đặt gioăng.
• Tiến hành lắp bộ Seal Kit mới vào. Mẹo: Nên bôi một lớp mỡ chịu nhiệt cao cấp hoặc chính một chút keo sạch lên gioăng trước khi lắp để giảm ma sát ban đầu khi máy chạy lại.
• Lắp ráp lại cụm bơm ngược lại với quy trình tháo, đảm bảo các bulong được siết đều lực theo hình chữ X.

Bước 6: Lắp đặt lại vào máy, Cân chỉnh và Chạy thử

1. Lắp cụm bơm trở lại block thủy lực của máy keo, siết chặt các bulong cố định.
2. Kết nối lại các jack cắm điện trở, cảm biến nhiệt độ và đường cấp khí nén.
3. Bật nguồn điện, cài đặt nhiệt độ chuẩn cho máy và chờ hệ thống đạt đủ nhiệt độ (Ready).
4. Đổ keo mới vào bồn, chờ keo chảy.
5. Tiến hành bơm mồi: Vận hành bơm ở áp suất thấp để đẩy hết không khí bên trong buồng bơm ra ngoài cho đến khi dòng keo chảy ra đều, liên tục, không có bong bóng khí.
6. Tăng dần áp suất lên mức làm việc tiêu chuẩn, kiểm tra xem có hiện tượng rò rỉ keo ở các vị trí kết nối hay không. Nếu mọi thứ ổn định, bàn giao máy lại cho bộ phận sản xuất.

Bảng tóm tắt lịch trình kiểm tra và bảo dưỡng cho khách hàng

Để nhà máy vận hành trơn tru, Băng Tải Hà Phong khuyến nghị áp dụng lịch trình kiểm tra bảo dưỡng cụ thể cho hệ thống keo nhiệt như sau:

Tần suất	Vị trí cần kiểm tra	Nội dung công việc cụ thể
Hằng ngày	Bồn keo và áp suất	– Kiểm tra nắp bồn keo luôn đóng kín. – Theo dõi áp suất khí nén cấp vào bơm (đối với bơm piston) xem có ổn định không.
Hằng tuần	Béc keo và súng keo	– Vệ sinh mặt ngoài béc phun keo, loại bỏ keo thừa dính bám. – Kiểm tra bộ lọc trên súng (nếu có).
Hằng tháng	Bộ lọc thủy lực (Filter)	– Tháo và kiểm tra lưới lọc keo chính tại thỏi thủy lực. – Vệ sinh sạch cặn than bám trên lưới lọc, thay thế nếu lưới bị rách.
Định kỳ 06 tháng	Tổng thể cụm bơm keo	– Thực hiện toàn bộ quy trình tháo rã, vệ sinh lòng bơm. – Thay thế bộ Seal Kit (gioăng phớt làm kín). – Kiểm tra độ mòn trục và bánh răng.

Bảo trì, sửa chữa và bảo dưỡng bơm keo cho máy keo nhiệt tuy đòi hỏi kỹ thuật viên phải có sự tỉ mỉ và tuân thủ các quy tắc an toàn nhiệt nghiêm ngặt, nhưng đây lại là chìa khóa vàng giúp doanh nghiệp tiết kiệm hàng loạt các chi phí không đáng có. Việc thay thế seal kit đúng hạn 06 tháng/lần và giữ cho nguồn keo luôn sạch, không tạp chất sẽ giúp trái tim của máy keo nhiệt Valco Melton cũng như các dòng máy khác hoạt động bền bỉ năm này qua năm khác.

Nếu nhà máy của bạn đang gặp các sự cố phức tạp về năng suất của bơm keo, hoặc cần cung cấp linh kiện seal kit, bộ lọc, béc keo nhiệt chính hãng, hãy liên hệ ngay với Băng Tải Hà Phong để nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật chuyên sâu và nhanh chóng nhất!

Thông tin liên hệ:

• Địa chỉ nhà xưởng: 85/31 Bình Thành, Phường Bình Tân, HCM
• MST: 0317082097
• Hotline: 0911 823 219
• Email: info@bangtaihaphong.com
• Website: www.bangtaihaphong.com